pagina 4 winter 1997

Ironhouse met aangebouwde zaaikas in de Moestuin. Foto: M. Bertelink, Hengelo. Kasteelboerderij heeft aan de achterzijde een op Engelse voorbeelden gei decoratiewindveer (accolade- vormige decoraties). Het is goed mogelijk dat de Engelse architect W.S. Weatherley, onder wiens leiding het interieur van het huis Twickeltussen 1896 en 1916is verbouwd,hier zijn visite- kaartje heeft achtergelaten. Uit de correspondentie tussen de architect en baron Van Heeckeren blijkt dat Weatherley in 1911 betrokken is geweest bij de verbouwing van de kas ­ teelboerderij. De tekeningen zijn echter niet van Weatherley, maar van een Nederlandse architect uit Arnhem. De boerderij is in 1947 verbouwd. Het interieur van de boerderij is sterk gewijzigd omdat in 1993 hier de rentmeesterij is ondergebracht. De Paardeschuur van een voor Overij ssel zeldzaam type is in 1938 verbouwd en dit jaar gerestaureerd, waarbij zoveel mogelijk de oorspronkelijke gebintconstructie intact is gelaten evenals een gedeelte van de oude paarde- boxen. Opvallend is ook het erf ervoor, dat deels is bestraat met veldkeitjes. Ook dichtbij het kasteel gelegen, maar net in de gemeen- te Stad Delden, is de boerderij Braamrot, Twickelerlaan 4. Deze boerderij is ook van het dwarshuistype en dateert uit circa 1875. Opvallend is ook hier weer dat vanwege de beeldbepalende ligging vlakbij kasteel Twickel veel aan- dacht is besteed aan de vormgeving. Zo kent de boerderij extra versieringen zoals pilasters op de hoeken van het voorhuis en windveren met trekbalken aan de dakranden. Moestuin en erve Brinkate Op de hoek van de Bomsestraat en de Twickelerlaan bevindt zich de moestuin van Twickel, die in 1891 is aan- gelegd naar een ontwerp van de Duitse landschapsarchi- tect E.C.A. Petzold. De moestuin is geheel omheind door een deels vemieuwde, gemetselde muur van bruine bak- steen met ezelsrug en steunberen. Op het terrein bevinden zich drie halfverzonken kassen (pits) uit 1891 en een iron- house met aangebouwde zaaikas uit 1911 van de firma Messenger & Co. uit Leicestershire. De kas heeft een giet- ijzeren stompe spitsboogvormige kap met zachtgroen getint glas. Tenslotte staat op het terrein een houten anjer- kas uit 1915. Schuin tegenover de moestuin aan de Twickelerlaan, zeer beeldbepalend gesitueerd, bevindt zich een boerderij van het hallehuistype met bovenkamer uit 1859, ’n Truun of Brinkate genaamd, nu in gebruik als museumboerderij, de Wendezoele. Deze boerderij valt op door het bijzonde- re decoratieve baksteengebruik. Waarschijnlijk houdt dot verband met de ligging in de nabijheid van het huis Twickel. De boerderij is boven een plint van Bentheimersteen afwisselend opgetrokken in horizontale banden van donker- en lichtbruine baksteen. De hoge mate van uitwendige gaafheid is opvallend, inwendig is de tegelkamer bijzonder goed bewaard gebleven. Erve Wanink Aan het andere einde van de Twickelerlaan (nr. 21) bevindt zich het markante boerderijcomplex Wanink uit 1881, bestaande uit een villaboerderij met schuur en hooi- berg. De boerderij is als jachtboerderij gebouwd naar een ontwerp van de architect Henri Evers die destijds in Brussel verbleef. Opdrachtgever was de broer van de laat- ste baron, Carel G.U.W. van Heeckeren van Wassenaer (1856-1883). Hij was een fanatiekjager. Het interieur van de boerderij is ingrijpend gewijzigd. De boerderij valt op door de voor Twente bijzondere typologie en het decora ­ tieve gebruik van verschillende soorten baksteen. De villaboerderij bestaat uit een woonhuisgedeelte op T-vormige plattegrond met daarachter een stalgedeelte en een dwarsgeplaatst koetshuis. De schuur is op vergelijkba- re wijze gedetailleerd. De inrijdeuren onderstrepen de oor ­ spronkelijke functie van jachtboerderij. Daarnaast omvat dit complex nog een eenvoudige vierroedige kapberg met houten schuurgedeelte. Twickelse bos Evenzeer markant gesitueerd in het bos nabij de water- molen De Noordmolen in de Oelerbeek is het boerderij ­ complex erve Voortman uit 1859. Dit complex bestaat uit een kleine boerderij van het hallehuistype en een vrijstaan- de schuur met aangebouwd bakhuisje. Het is een voor Twickel karakteristieke boerderij met een besloten erf. In het interieur is een bijzonder gave tegelkamer bewaard gebleven. Aan het Bornsevoetpad staat de jachtopzienerswoning Casa Nova, in Engelse cottagestijl. Het oorspronkelijk symmetrische huis uit 1878 is waarschijnlijk in de jaren tien van deze eeuw aan de westzijde uitgebreid met twee traveeen. De Engels georienteerde decoraties op de wind ­ veren zijn identiek aan die van de kasteelboerderij. Waarschijnlijk was de Engelse architect Weatherley ook betrokken bij de verbouwing van de jachtopzienerswo ­ ning. Het pand dat nu als dubbel woonhuis in gebruik is, ligt in het bos aan het Bornsevoetpad. Dit is de as die van- uit het noordwesten op de voorgevel van het huis Twickel is geprojecteerd. Inwendig is de jachtopzienerswoning flink gewijzigd. Het pand heeft een bouwlaag onder een sterk overstekend riet gedekt zadeldak. De hoeken van het huis en de erker zijn versierd met gepleisterde blokken. De entrees tot de woningen bevinden zich in de achtergevel. Op het schild- dak boven de erker staat een typisch Engelse schoorsteen. Het vroegere woonhuis van de bosbaas van Twickel De Bornerbraak staande op een open plek aan de Bomsestraat