Pagina 22 najaar 2017

Kasteel Twickel herbergt duizenden voorwerpen. Niet allemaal even waardevol of bekend, maar wel met een eigen verhaal. Zoals objectnummer C59: een Italiaans landschap van Louis Auguste Lapito (1803-1874).

22 Wat opvallend is aan de

inrichting van het kasteel is dat barones Van Heeckeren er

in de ruim vijftig jaar dat zij er woonde zo weinig heeft veranderd. Nu was er na de ingrijpende renovaties in het begin van de 20e eeuw ook weinig achterstallig onderhoud. En bovendien waren er meer dan genoeg meubels

en kunstvoorwerpen. Blijkbaar had
zij geen behoefte om eigentijdse kunstvoorwerpen te verwerven en had zij zich verenigd met hoe het was. De tijd lijkt daarmee stilgezet in 1930. Niet voor niets heeft zij later in de statuten van de Stichting laten opnemen dat aan de inrichting van het kasteel zo weinig mogelijk veranderd mag worden.

Haar schoonvader J.D.C. van Heeckeren van Wassenaer (1809-1875), die zij

nooit heeft gekend, was juist een groot verzamelaar van de kunst uit zijn eigen tijd. Dat was in die jaren vooral de Nederlandse en Franse romantische schilderkunst. En heel soms zie je in die collectie een eerste aanzet tot de moderniteit in de beeldende kunst, die later in de negentiende en twintigste eeuw zoveel zou veranderen.

Het schilderij van Lapito uit 1846 is daar een mooi voorbeeld van. Deze Franse landschapschilder behoort tot de groep schilders die de overgang van Romantiek naar Realisme inzetten, waarbij niet meer in het atelier werd gewerkt maar buiten in de vrije natuur, en plain air. En dat

is te zien. Dat scherpe mediterrane licht, zo herkenbaar voor wie ooit de Middellandse zee heeft gezien, is bijzonder goed getroffen. De plek is de zuidkust van Capri, het eiland

voor de kust van Napels, precies daar waar Odysseus werd verleid door de Sirenen. De palmen, de agave: exotisch maar tegelijk ook dichtbij door hun aanwezigheid in de tuinen van Twickel.

Het doek is direct van de schilder gekocht voor bijna 300 gulden, een fors bedrag als je bedenkt dat niet heel veel later Vermeers, Meisje met de parel voor nog geen drie gulden werd verhandeld. Misschien was het te modern voor Twickel want het heeft tot 1936 in het Hof te Dieren gehangen. Toen liet de barones het alsnog overbrengen naar het kasteel, waar het de huidige plek kreeg, hoog boven een oud kabinet in de Wassenaers slaapkamer. Het is daar eigenlijk te donker om dat betoverende mediterrane licht goed te ervaren. De verleiding is groot om het een andere plek te geven. De barones heeft anders beslist.