pagina 18 zomer 2005

Duitse stolpen in de moestuin Een paar jaar geleden tijdens een open dag van de moestuin trof ik in een van de hoeken in de buurt van de oude kassen stukken gebroken groen glas aan. Dit glas was afkomstig van het kasdek van de Vicotiaanse kas. Voor de moestuin van Twickel niet meer bruikbaar, hoorde ik van Hans Hondebrink. Maar voor mij wel! Mijn hobby is namelijk het ontwerpen en vervaardigen van glas in lood ramen. Ook restaureer ik oude glas-in-lood-ramen. De nieuwe glasstolpen in de moestuin. D it glas kon ik mooi gebruiken voor een raam dat ik voor mijn dochter Jorieke aan het maken was. De stukken die ik in de moestuin had gevonden, wilde ik gebruiken als opvulglaas rond mijn ontwerp van drie irisbloemen met bladgroen. Van oude glas-in-lood-ramen is het lood in de loop der jaren meestal broos geworden en is daardoor niet meer te solderen. Ook zijn er vaak stukken glas defect of ont- breken. Deze oude glas-in-lood-ramen haal ik dan voor- zichtig uit elkaar en reinig ze een voor een. Zonodig vul ik ontbrekend glas aan – mits nog verkrijgbaar – en dan zet ik het geheel als een grote puzzel weer in nieuw lood. De punten worden gesoldeerd en de naden weer water- dicht gekit, volgens een precede dat al jaren oud is en nog steeds wordt toegepast. Omdat glas-in-lood-ramen nogal kwetsbaar zijn en niet die hoge isolatiewaarde bezitten die hedendaagse dubbele glazen hebben, verwerk ik deze oude ramen ook wel in isolerende beglazing, waar- bij het glas in lood raam in het midden van de dubbele beglazing zit opgesloten. Handgemaakt glas Vroeger werd het oorspronkelijke glas op de kassen met de hand gemaakt door glasblazers; vandaar dat dit glas niet overal dezelfde dikte heeft. Daardoor ontstaan er ver- schillen in de kleuren groen. Ook zitten er luchtbellen opgesloten in het glas en zijn strepen zichtbaar, waardoor zich soms een vertekend beeld laat zien als men door het glas heen kijkt. Dit is kenmerkend voor hand gemaakt glas of glas dat in de beginperiode van de machinale vervaardi- ging van vlak glas is gemaakt. Stolpen Glazen stolpen werden vroeger wel gebruikt in de moes ­ tuin om in het vroege voorjaar sla onder te telen. Dit ver- telde ik Hans en hij wist ernog een in de moestuin te staan. Omdat hij er wel meer wilden hebben, vroeg hij mij of ik De mallen voor de stolpen voor Twickel.