pagina 12 winter 2012

Twickel door de lens van Pieter Oosterhuis Het Huisarchief Twickel bevat een bijzondere serie foto De foto’s stammen uit 1871 en geven als eerste een duidelijk beeld van het kasteel Twickel. Ze zijn van de hand van de bekende fotograaf Pieter Oosterhuis uit Amsterdam. Er zijn oudere foto’s van het kasteel, maar hierop is niet zoveel te zien als op de foto’s van Pieter Oosterhuis. Hij maakte een serie van tien opnames, waarvan de af- drukken van negen bewaard zijn gebleven. Deze zijn 30.5 x 20.5 cm groot. Het gaat om foto’s van kasteel Twickel, kasteel Wel- dam en van de watermolen, kerk en rui in Lage. Kasteel Twickel was in 1871 nog voorzien van een witte pleisterlaag. Van de opname van de voorzijde van het kasteel bestaan twee proefafdrukken met het stempel van de fotograaf en edn definitieve afdruk met de naam van de fotograaf, links onder in de hoek. Op de proefopnames is de lucht egaal. Op de definitieve afdruk heeft de fotograaf de bovenkant van het negatief extra belicht om de “lucht door te drukken”, een fotografische term voor het donkerder weergeven van de wolken. De fotograaf heeft voor zijn foto’s een sluiter- tijd gebruikt van enkele seconden. De ruiter op de pony links heeft zijn rijdier dus goed onder controle. De combinatie is vrij scherp in beeld gebracht. Het centrale deel van de foto’s is steeds wat lichter dan de randen. Dit houdt verband met de imper- fectie van de lenzen. De rekening die Oosterhuis op 1 augustus 1871 naar J.D.C. baron van Heeckeren van Wassenaer stuurde, is 00k bewaard. Hier- uit valt af te leiden dat Oosterhuis voor de serie van tien opnames fl. 25,00 per opname rekende. Daarbij kwam fl. 120,00 aan reis- kosten. Enorme bedragen zijn het: de reiskosten waren zo hoog, omdat de foto ­ graaf een omvangrijk instrumentarium meenam, terwijl de opnames veel kennis vereisten. De familie zou er nog lang plezier aan beleven. In verschillende formaten werden de foto’s nog jaren na dato opnieuw afgedrukt. Pieter Oosterhuis zag in 1816 het levens- licht als zoon van een kunstschilder. Hij volgde aanvankelijk het spoor van zijn vader maar al jong gaf hij de rust van zijn tekenstift, palet en atelier op, om zich in de fotografie te bekwamen. In 1853 vestig- de hij zich in Amsterdam als De eerste activiteiten van Oosterhuis lagen op het vlak van de stereo fotografie. Ver- volgens maakte hij portretten, waarna hij al snel over ging op de vastlegging van nieuwsfeiten en gebouwen. Het idee om stadsgezichten vast te leggen wortelde in een lange Nederlandse traditie. Dit genre kwam al vanaf de i7e eeuwtot grote bloei,