pagina 11 herfst 1996

Rododendrons en jacht op Twickel Ieder voorjaar weer sieren vele rododendrons met hun bloe- menpracht het park en bos van Twickel om zich vervolgens in hun donkergroene gewaad terug te trekken, wachtend op het volgende voorjaar. De landschapsarchitect Petzold is de laatste tijd verantwoordelijk gehouden voor de aanwezig- heid van de rododendrons. Tijdens een rondwandeling met de hoogbejaarde heer Ter Boo, oud medewerker van Twickel werd duidelijk dat de huurder van de jacht wel eens een grote invloed gehad kon hebben op het rododendronbestand. Speur- werk in het archief leverde interessante informatie op, die voor het parkbeheer van groot belang is. Hans Gierveld Begin 1938 richt de bekende margarinefabrikant, de heer F. Jurgens uit Nijmegen, zich tot de rentmeester met het verzoek hem te informeren over de mogelijkheid om een jachtterrein te huren. De rentmeester antwoordt hem per omgaande dat een deel van “een complex, dat bij leven van dr R.F. Baron van Heeckeren van Wassenaer door den Eigenaar zelve bejaagd werd” na overleg verhuurd kan worden. Het lag in de bedoeling “dat weidelijk wordt gejaagd en dat voor behoorlijk toezicht wordt gezorgd, zodat de instandhouding van de jacht verzekerd is”. Rododendrons flankeren het pad naar de steen van Petzold. Foto: A.J. Brunt. Fazanten Op 17 januari 1938 antwoordt Jurgens, dat het hem uit- sluitend gaat “om een prima terrein voorfazanten te vinden, al dan niet bevolkt. Dit laatste is snel genoeg te bereiken”. Na waarschijnlijk een bezoek aan Twickel gebracht te heb ­ ben oordeelt Jurgens: “De dekking is betrekkelijk schaars en verre van prima, waardoor geen enkele vreemde kan beoordelen welken fazantenstand het terrein kan houden en in hoeverre dit tekort aan dekking de drijfjachten bei vloedt”. Reden, waarom hij een proefjaar voorstelt. Hiermee gaat Twickel accoord. Jurgens zet in dit jaar fazanten uit en laat deze verzorgen. Twickel staat dit toe, waarbij de belangen van de landbouw niet uit het oog wor ­ den verloren. Begin 1939 sluiten Twickel en Jurgens een langdurige j achthuur overeenkomst. Aanplant rododendrons Na de ondertekening van het contract begint Jurgens met de verbetering van het jachtveld voor de fazanten. Hij stelt premies in voor ieder gevangen stuk roofwild en creeert dekking voor de fazanten door rododendrons aan te planten. Het eerste bericht hierover vinden we in een brief van hem aan de rentmeester op 20 januari 1939. Er is dan nog / 1000,— in de jachtkas, wat voor circa drie weken voldoen- de is om de uitgaven, onder andere voor het aanbrengen van rododendrons te dekken. Enige dagen later brengt Jurgens een bezoek aan Twickel en is “verrukt over de wijze waarop Lobbes de Rhodo ‘s heeft aangebracht. De behandelde bossen zijn een geheel ander jachtgedeelte geworden, oneindig beter dan eerst het geval was”. Hij geeft echter ook aan dat hij van de jachtopzichter Lobbes vemomen heeft dat de rentmeester het welletjes begint te vinden en zich afvraagt “of mevr. de barones alles wel zou billijken”. Jurgens meldt dan, dat hij, hoewel Lobbes nog drie a vier ladingen rododendrons verwachtte, hij er nog zeven a acht wilde sturen. Dit omdat men bij zijn huis Heyendaal in Nijmegen juist bezig was een rodopark te dunnen en dit graag af wilde maken. De overtollige ladingen zouden dan in Buren geplant kunnen worden. Bitter, in afwachting van wat de barones hiervan vindt, zet de aanvoer stop. Er zijn dan nog twee ladingen onderweg. Deze worden geplant op aanwij zing van de rentmeester. De fazantenstand is in de daaropvolgende zomer flink uitgebreid. Eind September schrijft de rentmeester aan Jurgens dat het klachten regent van de boeren die hun win- tergraan ten prooi zien vallen aan de fazanten. Petzold Uit het bovenstaande mogen we opmaken dat de rodo ­ dendrons in het jachtveld van de heer Jurgens voomame- lijk in opdracht van hem zijn geplant. Ter Boo wist ons te vertellen dat de aanplant met vrachtwagens tegelijk werd aangevoerd en dat ze ook in het huispark zijn geplant. En Petzold dan? Petzold beschouwde Twickel als zijn laatste belangrijke werk. Hij heeft ongetwijfeld rododendrons laten aanplanten. Hij schijft naar aanleiding van een bezoek dat hij onder de indruk is van deze soort en dat deze ook heel goed inpasbaar is in een parkaanleg op enkele bij- zondere punten. Als smaakmakertje dus. Oude foto‘s van het park van Twickel laten kleine plekjes rododendrons zien in een park dat aan het landgoed Muskau doet denken. Ruim van opzet met fraaie vergezichten. De eindconclusie van dit onderzoekje is nog niet getrok- ken. Wel is duidelijk dat de rododendron in het park tegen- over het kasteel voor het overgrote deel door Jurgens is geplant. Als neveneffect zijn waarschijnlijk in het huispark ook nog rododendrons geplant. Bron: Huisarchief Twickel, inv.nr. 3175/26.